Polska · boks · igrzyska olimpijskie · montreal 1976 · jerzy rybicki · gwardia warszawa · polska szkoła boksu
1976
Jerzy Rybicki i ostatnie złoto Montrealu
31 lipca 1976 roku Jerzy Rybicki wygrał olimpijski finał w Montrealu i dał Polsce ostatnie złoto w boksie.




Finał w hali Maurice-Richard
31 lipca 1976 roku. Hala Maurice-Richard w Montrealu. Na ring wchodzi dwóch pięściarzy wagi lekkośredniej. Jerzy Rybicki ma 23 lata. Tadija Kačar ma 20 lat.
Jugosławianin był niespodzianką turnieju. W półfinale wyeliminował Kubańczyka Rolando Garbeya. Garbey był mistrzem świata z 1974 roku i faworytem wagi.
Rybicki należał do najmniej znanych zawodników turnieju. Po trzech rundach sędziowie podnieśli pięć kart. Wszystkie dla Polaka. Suma punktów 298 do 288. To złoto zostało ostatnim złotem olimpijskim polskiego boksu.
Czterej inni Polacy zdobyli w Montrealu brąz. Turniej rozgrywano w cieniu bojkotu. Kilku pięściarzy z Afryki nie wyszło do ringu.
Grochów, Gwardia i pierwszy trener
Jerzy Rybicki urodził się 6 czerwca 1953 roku w Warszawie. Wychował się na Grochowie. Miał 16 lat, gdy kolega przyniósł na podwórko rękawice.
Kolega zaczął bić wszystkich. Rybicki jako jedyny się nie dał. Tamten zaprowadził go do Antoniego Komudy.
Antoni Komuda prowadził sekcję w Gwardii Warszawa. Popatrzył, jak chłopak się rusza. Powiedział innym trenerom, że ten będzie mistrzem olimpijskim.
Rybicki został w Gwardii do 1983 roku. Piętnaście lat w jednym klubie. Za najlepszego uważał Michała Szczepana. Potem prowadzili go Antoni Zygmunt i Tadeusz Walasek.
Z Gwardią zdobył sześć drużynowych tytułów mistrza Polski. W 1973 roku wygrał turniej Czarne Diamenty.
Droga do Montrealu
W 1974 roku pojechał na mistrzostwa świata do Hawany. Startował w wadze do 71 kilogramów. Wygrał z Keithem Neilem z Gujany i Wilfredo Guzmánem z Portoryko.
W ćwierćfinale przegrał na punkty z Anatolijem Klimanowem z ZSRR.
Guzmána pokonał dwa razy. W Hawanie i dwa lata później w Montrealu.
W 1975 roku w Katowicach zdobył brąz mistrzostw Europy. W półfinale przegrał z Kalevi Marjamaą. Fin wygrał potem cały turniej.
W 1976 roku wygrał turniej Gryf Szczeciński. Montreal był jego pierwszym startem olimpijskim. Jechał do Kanady jako podopieczny Michała Szczepana. Wystartował w wadze lekkośredniej, do 71 kilogramów.
Walka po walce
Turniej wagi lekkośredniej trwał od 22 do 31 lipca. Rybicki stoczył cztery pojedynki.
22 lipca, pierwsza runda. Rybicki miał wolny los.
25 lipca, druga runda. Wygrał z Chuckiem Walkerem z USA 3:2. Karty dały 293 do 291. Walker prowadził na dwóch z pięciu kart.
28 lipca, ćwierćfinał. Wilfredo Guzmán z Portoryko. Pięć kart dla Polaka, wszystkie po 60 punktów. Suma 300 do 284.
29 lipca, półfinał. Wiktor Sawczenko z ZSRR. Rybicki był liczony w drugiej rundzie. Sawczenko był liczony w trzeciej. Po trzech rundach 3:2 dla Rybickiego, suma 293 do 290.
Sawczenko rozciął mu łuk brwiowy.
31 lipca, finał. Tadija Kačar. Karty: 60, 59, 59, 60, 60. Dla Kačara: 59, 58, 58, 58, 55. Suma 298 do 288. Pięć do zera.
„To była dla mnie najłatwiejsza walka” — mówił Rybicki w Przeglądzie Sportowym.
Warsztat: refleks i noga
Rybicki mierzył 179 centymetrów i ważył 70 kilogramów. W ringu stawiał na refleks.
„Miałem bokserskie oczko i wrodzony refleks” — mówił po latach.
Nie lubił stać w miejscu. Uważał, że pięściarz stojący w miejscu nie jest bokserem. Po ciosie odchylał się i odskakiwał nogami.
W 1971 roku na obozie w Cetniewie poprawiał go Feliks Stamm. Pokazał mu lewy sierpowy z dołu. Pokazał mu też ruch w prawą stronę.
Zapamiętał zasadę Stamma. Najpierw głowa, potem nogi, na końcu ręce.
Powtarzały się rozcięcia. W Montrealu łuk zszyto przed finałem. W Moskwie pęknięte czoło przerwało walkę.
Dziedzictwo i rozbieżności
Sawczenko i Rybicki spotkali się cztery razy. Za każdym razem w półfinale. Bilans: jedna wygrana Polaka i trzy porażki.
Po Montrealu przyszły kolejne medale. W 1977 roku w Halle brąz mistrzostw Europy. W 1978 roku w Belgradzie brąz mistrzostw świata. W 1979 roku w Kolonii doszedł do ćwierćfinału.
W Belgradzie wygrał 5:0 z Alfredo Lemusem z Wenezueli. Potem pokonał Markusa Intlekofera z RFN przed czasem. W półfinale znokautował go Sawczenko w pierwszej rundzie.
Był to jedyny nokaut w karierze Rybickiego. Po nim trafił do szpitala.
W 1980 roku w Moskwie walczył w wadze średniej. Wygrał przed czasem z Tarmo Uusivirtą. Potem 5:0 z Peterem Odhiambo. W półfinale znowu Sawczenko. Miał już brąz. Michał Szczepan odradzał mu walkę. Rybicki wszedł do ringu.
Według Rybickiego prowadził na kartach. W trzeciej rundzie pękło mu czoło. Sędzia przerwał walkę. Został brąz.
Bilans kariery to 296 walk. 269 zwycięstw, dwa remisy, 25 porażek. Sześć tytułów indywidualnego mistrza Polski: 1974, 1975, 1977-1979 i 1981.
Po karierze został trenerem. Prowadził kadrę narodową w latach 1989-1993. W 1992 roku Wojciech Bartnik zdobył brąz olimpijski. Był to ostatni medal olimpijski polskiego boksu. W latach 2008-2012 Rybicki był prezesem Polskiego Związku Bokserskiego.
Trzy ustalenia wymagają komentarza. Profil Bokser.org podaje, że finał z Kačarem skończył się 3:2. Karty w bazie Olympedia dają 5:0 i sumę 298 do 288. PKOl pisze o zwycięstwie jednogłośnym.
Drugi spór dotyczy Katowic 1975. Wikipedia polska i PKOl dają wagę półśrednią. Wikipedia angielska daje lekkośrednią.
Trzeci dotyczy Halle 1977. PKOl podaje porażkę 0:5 na punkty. Bokser.org pisze, że Sawczenko wypunktował Rybickiego. Sam Rybicki mówi o przerwaniu walki po zderzeniu głowami.
Złoto z Montrealu zostało ostatnim polskim złotem olimpijskim w boksie. Przez pół wieku nikt go nie powtórzył.
Bibliografia
- Jerzy Rybicki – Polski Komitet Olimpijski
- 50 lat od olimpijskiego złota Jerzego Rybickiego – Polski Związek Bokserski
- Jerzy Rybicki – Olympedia
- Light-Middleweight (≤71 kilograms), Men, Montreal 1976 – Olympedia
- Bokser jest jak saper – Przegląd Sportowy
- Sylwetka Jerzego Rybickiego – Bokser.org
- Jerzy Rybicki – Wikipedia, wolna encyklopedia
- Jerzy Rybicki – Wikipedia (angielska)
- 1st World Championships, Havana 1974 – Amateur Boxing
- 2nd World Championships, Belgrade 1978 – Amateur Boxing
Zdjęcia (Wikimedia Commons): nieznany / Lucjan Olszewski, Boks z Syrenką w herbie (1985), PD · Ja Fryta, Flickr, CC BY-SA 2.0 · nieznany / Lucjan Olszewski, Boks z Syrenką w herbie (1985), PD · nieznany / Wojciech Gorczyca (1983), PD